Maars Jansen Living Walls

UAntwerpen zwaait deuren Vaccinopolis open

Op vrijdag 25 maart 2022 opende Vaccinopolis de deuren. In het unieke vaccinonderzoekscentrum op Campus Drie Eiken zullen vaccins tegen allerhande ziekteverwekkers worden uitgetest, wat de strijd tegen nieuwe én bestaande ziektes verder kan versnellen. “Met Vaccinopolis zetten we ons land op de kaart”, zegt drijvende kracht Pierre Van Damme (UAntwerpen). “Samen met partners willen we een innovatie-ecosysteem in pandemiebestrijding uitbouwen.”

Het ontwikkelen van vaccins is een van de grootste wereldwijde uitdagingen vandaag. “Corona heeft ons heel erg met de neus op de feiten gedrukt”, legt vaccinoloog prof. Pierre Van Damme (UAntwerpen) uit. “Maar het besef is er al langer. Het klimaat verandert, mensen wonen dichter op elkaar, we reizen steeds vaker en we worden steeds ouder: allemaal evoluties die bijdragen tot een snellere en bredere verspreiding van virussen.”

Samen met haar partners bouwt de Universiteit Antwerpen een innovatie-ecosysteem in pandemiebestrijding uit. Vaccinopolis is een belangrijke pijler in dat ecosysteem. In het centrum zullen kandidaat-vaccins getest worden tegen tal van infectieziektes, zoals RSV, dengue of kinkhoest. Er zal ook onderzocht worden hoe bijvoorbeeld de gekende griepvaccins verbeterd kunnen worden.

Ziekteverwekkers toedienen

In het nagelnieuwe Vaccinopolis-complex zullen de ambulante studies van het Centrum voor de Evaluatie van Vaccinaties uitgevoerd en opgevolgd worden. Bij dergelijke studies komen de deelnemende vrijwilligers op geregelde tijdstippen op controle. Maar wat Vaccinopolis werkelijk uniek maakt, is de mogelijkheid om CHIM-studies uit te voeren.

Van Damme: “CHIM staat voor Controlled Human Infection Model en betekent dat testpersonen eerst een vaccin of een placebo en nadien doelbewust een verlaagde dosis ziekteverwekker krijgen toegediend. Zo kunnen de onderzoekers versneld testen óf en hoe een bepaald kandidaat-vaccin werkt. Op het Europese vasteland is er geen enkele vergelijkbare faciliteit van die orde van grootte. Voor vergelijkbare faciliteiten moet je al naar de Verenigde Staten of Groot-Brittannië.”

Volledige quarantaine

Vaccinopolis telt dertig bedden. Bij sommige studies zullen de testpersonen enkele weken in volledige quarantaine verblijven. Dat gebeurt enerzijds uit veiligheidsoverwegingen: de ziekteverwekkers mogen uiteraard geen vrij spel krijgen in de maatschappij. Anderzijds kunnen de vrijwilligers zo optimaal van nabij opgevolgd worden.

“Op die manier kan je ook dagelijks stalen bij de proefpersonen afnemen”, zegt Dr. Ilse De Coster, hoofd van het clinical trial team. “Op basis van die karakteristieken kunnen we op den duur ook proberen te voorspellen hoe specifieke groepen mensen zullen reageren op een bepaald vaccin. Elke studie wordt vooraf goedgekeurd door een onafhankelijke ethische commissie en door de regelgevende autoriteiten (FAGG). Er worden enkel studies uitgevoerd met ziekteverwekkers waar al een behandeling voor bestaat.”

Verschillende veiligheidsniveaus

Het gebouw is er in een recordtempo gekomen: het hele traject werd in veertien maanden doorlopen. “Doorgaans vraagt de realisatie van een dergelijk project vier tot vijf jaar”, weet hoofdarchitect Roy Pype (Proof of the sum). “Maar de omstandigheden waren uitzonderlijk: COVID-19 bewijst dat virussen snel en onverwacht kunnen toeslaan.”

Proof of the sum, Exilab, Abstract Architecten, burO Groen en Establis waren verantwoordelijk voor het integrale ontwerp. De realisatie was in handen van Jansen Building Group, Jansen Cleanrooms en Cordeel. Imtech Belgium neemt samen met Jansen Cleanrooms vijftien jaar lang het onderhoud voor haar rekening. Er werd snel gewerkt, maar op het vlak van bioveiligheid werd niets aan het toeval overgelaten. Er gelden in het hele complex strenge decontaminatieprocedures en speciale filters filteren alle uitgaande lucht.

UAntwerpen x ULB

De federale overheid investeerde 20 miljoen euro in Vaccinopolis en in het Institute for Medical Immunology van de ULB. Er wordt nauw samengewerkt met de Brusselse universiteit: zij gooit hoge ogen wat menselijke vaccinimmunologie betreft en doet dit voortaan vanuit een hoogstaand immunologisch laboratorium.

Ook privépartners investeerden in de realisatie van Vaccinopolis. Vanuit het relanceplan van de Vlaamse overheid werd eveneens 5,3 miljoen euro ter beschikking gesteld voor de uitbouw van een innovatie-ecosysteem in pandemiebestrijding, zoals aangegeven in het routeplan 2030 van Voka-Kamer van Koophandel Antwerpen-Waasland.

www.uantwerpen.be/vaccinopolis

Vrijwilligers gezocht

Vaccinopolis komt niet uit het niets. In 2017 deed UAntwerpen al heel wat ervaring op met het Poliopolis-project. Dertig mensen verbleven toen 28 dagen in een hermetisch afgesloten containerdorp om tijdens een soort CHIM-studie een nieuw vaccin tegen kinderverlamming uit te testen. “De vrijwilligers deden dat voornamelijk uit altruïstische overwegingen”, zegt Ilse De Coster. “Er zat een student bij die zijn scriptie wilde afwerken, iemand die vanop afstand zijn kantoor heeft omgebouwd en iemand die een boek heeft geschreven.”

Net als bij Poliopolis zullen de testpersonen in Vaccinopolis eerst uitvoerig gescreend worden op hun fysieke en mentale gezondheid, alvorens ze in aanmerking komen voor een deelname. UAntwerpen zoekt voortdurend gezonde vrijwilligers voor haar vaccinstudies. Voor elke studie waaraan je deelneemt is er een billijke vergoeding.

Meer info:

Kenneth Ramaekers
Marketing manager Group Jansen
kenneth.ramaekers@jansenbuilding.com
+32 493 09 05 30

Eric Vanhees
COO Jansen Cleanrooms
eric.vanhees@jansenbuilding.com
+32 475 76 16 27